Wie in geen ander opzicht op een god lijkt, kan in elk geval lopen alsof ze er een is.
– Rebecca Solnit

Als ik de Amerikaanse essayiste Rebecca Solnit in boekvorm lees, valt me op hoe vaak ze een moraliserende vinger heft naar mensen die anders in het leven staan dan zij. Dat ik-weet-hoe-het-hoort-en-jullie-niet-toontje gaat snel tegenstaan, en dat is jammer, want Solnits thematiek is het verkennen waard.

Om die reden zijn haar essaybundels vooral geschikt om doorheen te bladeren en hier en daar een passage te lezen – dan valt ook minder op dat Solnit soms in herhaling valt. In Wanderlust. A History of Walking uit 2002 staan fraaie longreads over het nut van labyrinten, over wandelen in de bergen en over Dorothy en William Wordsworth, die niet bepaald mooi-weer-wandelaars waren.

Dat bij Solnit de Mont Ventoux in Italië ligt zie ik door de vingers – wanneer een Amerikaan(se) zich buiten de lands- en taalgrenzen waagt, gaat het snel mis, en Bert Wagendorps gelijknamige kaskraker uit 2013 is te laat verschenen om Solnit op de juiste ligging van Petrarca’s mons ventosus of winderige berg te wijzen.

Maar dat ze R.L. Stevensons briljante, gelaagde Travels with a Donkey afdoet als ‘picturesque and lightly comic’ doet vermoeden dat ze het boek nauwelijks open heeft gehad – in tegenstelling tot ondergetekende. Hierna bezie ik Solnits oneliners over wat anderen hebben geschreven met stijgende argwaan.

Ook de keus van de auteur om haar filosofische en historische exploraties te larderen met haar persoonlijke (loop)ervaringen pakt niet heel gelukkig uit. Solnit komt uit sunny California en heeft daar dus de meeste stappen gezet. Zo’n overdosis Californië is weleens doorbijten, want Solnit is op de eerste plaats activist en daarna pas bevlogen loper. Zodra ze over haar eigen wandelingen begint, gaat het na de eerste paar meters alleen nog over wat er allemaal schort aan de hedendaagse consumptiemaatschappij en krijgt iedereen die daaraan deelneemt een bozige veeg uit de pan.

En als Solnit vervolgens zonder te verpinken stelt dat lopen een probaat middel is om je los te weken van de waan van de dag bedenk ik tijdens het overslaan van de zoveelste activistische tirade tegen andersdenkenden dat ze zelf nog heel wat loopwerk te doen heeft.

◊◊◊

Rebecca Solnit, Wanderlust. A History of Walking. 2002.
Over R.L. Stevenson’s Travels with a Donkey in the Cevennes (1879) lees je hier.
De Italiaanse dichter Francesco Petrarca beklom de Mont Ventoux in 1336.
Bert Wagendorp transformeert de berg in zijn succesroman Mont Ventoux (2013) tot het wielerwalhalla van mannen van vijftig.

Prent: De Hors, Texel, 2004. Foto © Gertrudsdottir.