Dan rijdt de trein het donker in.
Jouw ogen kijken me aan.
Bij de volgende tunnel mijdt
mijn blik het zwart van het raam.

Falsche Bewegung is een film van Wim Wenders uit 1975. Het is een van de eerste films die ik gezien heb als prille cinemaontdekker. Nooit meer opnieuw gezien maar ook nooit meer vergeten: de treinreis van de protagonist, die de wijde (West-Duitse) wereld intrekt om het leven te leren kennen, de ontmoetingen onderweg, de klauterpartij op de helling van de Zugspitze. Of de jonge Wilhelm inderdaad de zin van het leven ontdekt weet ik niet meer, maar het was een film die me helemaal meevoerde.

Het beeld dat ik steevast bij de titel krijg is dat van een viertal bizar uitgedoste balspelers zoals op het schilderij ‘De voetballers’ van Henri Rousseau uit 1908. Met de film, die gebaseerd is op Wilhelm Meisters Lehrjahre van Goethe, heeft dat vast alleen in mijn eigen beleving iets te maken. Al zou het me niets verbazen dat Wenders’ protagonist ze heeft zien langsflitsen, die potsierlijke balspelers, toen zijn trein langs hun veldje reed.

Ik zag de film samen met jou, en in jouw kamer hing een reproductie van dat schilderij. Toen je er niet meer was moeten die dingen op een gegeven moment met elkaar versmolten zijn. We ruimden je huis op, de reproductie ging met mij mee. En nog altijd kijk ik bij elke treinreis uit het raam, in de hoop dat ik die spelende mannen zie.

◇◇◇

Film: Wim Wenders, Falsche Bewegung. 1975. Scenario Peter Handke.
Prent: Henri Rousseau, Les joueurs de football. 1908.